Natuurfotografie, Streekgeschiedenis, Genealogie

Vrouwelijke lantaarntjes

Enkele weken geleden kreeg ik een Lantaarntje voor de lens. Ze vallen wel op met dat spreekwoordelijke blauwe “lantaarntje” op achterlijfsegment 8. Verder is de bovenkant van hun gehele achterlijf altijd zwart, behalve op segment 8, waar die bovenkant bij mannetjes altijd helder blauw is en bij vrouwtjes blauw, bruin of bijna zwart.

Lantaarntje (v) amorf

Lantaarntje (v) amorf

Ook hebben de Lantaarntjes tweekleurige pterostigma’s

Lantaarntje (v) amorf pterostigma

Lantaarntje (v) amorf pterostigma

Opvallend zijn vooral ook bij Lantaarntjes de verschillende kleurvormen. En dan verschillen de jonge dieren ook nog eens van de oudere. De mannetjes zijn vrij eenduidig qua kleur, maar de vrouwtjes maken er bijna een modeshow van. Echter, het “nut” van die kleuren is een andere. Ik heb een aantal van die vrouwelijke Lantaarntjes in verschillende kleuren eens naast elkaar gezet.

Met veel rood: een jong vrouwtje in de vorm rufescens.

Lantaarntje (v)

Lantaarntje (v)

Veel veel groen: Een volwassen vrouwtje in de vorm infuscans

Lantaarntje (v)

Lantaarntje (v)

Nog eentje in rood, een jong vrouwtje rufescens

Lantaarntje (v)

Lantaarntje (v)

Veel violet: een jong vrouwtje, vorm violacea.

Lantaarntje (v)

Lantaarntje (v)

En er zijn nog meer kleurvormen, waarvan ik even geen foto beschikbaar heb. Vanwaar al die verschillende kleurvormen? Nou …, dat is uitgezocht:

De mannetjes zijn nogal paarlustig, wat veel energie kost, en de vrouwtjes hebben niet altijd zin. Daarom “kiezen / erven” vrouwtjes vaak een andere kleur dan de “algemeen gekleurde” dames. Als ze een kleur hebben die bijna gelijk is aan die van het mannetje worden ze minder vaak lastig gevallen, we noemen dit andromorf gekleurde vrouwtjes. Andomorf in tegenstelling tot gynomorf, dat zijn mannetjes die op vrouwtjes lijken, maar dat zie je bij Lantaarntjes eigenlijk niet.

De jonge vrouwtjes hebben vaak ook een andere kleur, waardoor ze ook minder vaak benaderd worden. Die verschillende kleurvormen hebben dus iets te maken met het ontlopen van lastige mannetjes.

Nu is dit zoals ik het opschrijf janboerefluitjes-wetenschap. De wetenschappelijk onderbouwde uitleg kan ik beter aan de wetenschappers zelf overlaten, klik hier.

Best interessant, dat is het, je kijkt ineens anders tegen al die verschillende kleuren aan.

8 Reacties

  1. Heel mooi!
    Met welke lens is dit genomen?
    En waar heb je deze prachtbeestjes gevonden?

    6 juli 2015 om 18:47

    • @mygreenmemories:
      a. Met een Nikon 105 mm macrolens.
      b. Meestal fotografeer is ze in het Wijnjeterperschar, de laatste zijn gemaakt in de Twijzeler mieden.

      6 juli 2015 om 18:55

  2. Ook al zijn de nachten maar kort en is het dus langer licht.
    Blijkbaar is het een gewild foto onderwerp.

    https://afanja.wordpress.com/2015/07/06/een-diagonaal-lantaarntje/

    Zomerse groet,

    6 juli 2015 om 18:51

    • @Rob:
      Dat zag ik ook net, ik ken Jan K. goed, ontmoet hem soms in het veld en we hebben vaker dezelfde ideeën🙂

      6 juli 2015 om 18:56

  3. Ik geloof dat ik nooit de naamgeving onder de knie krijg… .

    6 juli 2015 om 20:21

  4. Mooi, Geert, zoals je intussen hebt gezien, heb ik de juffertjes ditmaal opgezocht in De Deelen. Daar zaten en vlogen ook heel wat veelkleurige lantaarntjes.

    7 juli 2015 om 00:19

  5. Jetskefotografie

    Vorig jaar heb ik een serie in de Deelen kunnen maken. Ik was toen aangenaam verrast door al die verschillende kleuren. De onderste twee lijfjes vind ik mooi.
    We zijn weer terug van vakantie en dus weer in de lucht…

    8 juli 2015 om 18:13